An toàn trong xoa bóp — ai cần tránh và vùng nào nguy hiểm

Phần lớn buổi xoa bóp diễn ra an toàn, nhưng danh sách này đáng đọc trước khi đặt lịch.

Huyết khối tĩnh mạch sâu

• Là chống chỉ định tuyệt đối tại vùng đó
• Tác động có thể làm cục máu đông bong ra
• Gây thuyên tắc phổi
• Là tình huống đe doạ tính mạng
• Cần nhận ra dấu hiệu

Đây là chống chỉ định nghiêm trọng nhất và cũng dễ bị bỏ sót nhất.

Dấu hiệu nghi huyết khối

• Một bên chân sưng đau đột ngột
• Bắp chân đau khi ấn
• Da vùng đó nóng và đỏ
• Sau thời gian nằm lâu hoặc bay dài
• Đi khám ngay chứ không xoa bóp

Một bên chân sưng đau đột ngột là lý do đi khám chứ không phải lý do đi xoa bóp.

Người dùng thuốc chống đông

• Dễ bầm tím và chảy máu dưới da
• Cần lực nhẹ hơn nhiều
• Tránh các kỹ thuật mạnh
• Phải nói rõ trước
• Không cạo gió hay giác hơi mạnh

Người dùng chống đông có thể bị tụ máu lớn sau một buổi làm quá tay.

Người loãng xương

• Xương dễ gãy hơn nhiều
• Tránh nắn vặn mạnh
• Tránh ấn mạnh lên cột sống và sườn
• Đã có ca gãy xương sườn do xoa bóp
• Cần nói rõ tình trạng

Gãy xương sườn do xoa bóp quá mạnh là biến chứng đã được báo cáo.

Người bị ung thư

• Tránh vùng có khối u
• Tránh vùng đã xạ trị
• Tránh vùng đã nạo hạch
• Nguy cơ phù bạch mạch
• Cần bác sĩ điều trị biết

Tác động lên tay bên đã nạo hạch có thể gây phù bạch mạch kéo dài.

Người có nhiễm khuẩn

• Không làm tại vùng đang viêm nhiễm
• Có thể làm lan rộng
• Sốt là lý do hoãn buổi làm
• Đợi khỏi hẳn rồi làm
• Là nguyên tắc cơ bản

Sốt là lý do hoãn chứ không phải lý do đi xoa bóp cho khoẻ.

Vùng da tổn thương

• Vết thương hở
• Bỏng
• Phát ban chưa rõ nguyên nhân
• Vùng đang nhiễm nấm
• Tránh hoàn toàn các vùng này

Xoa bóp lên vùng nhiễm nấm có thể làm nó lan sang vùng khác.

Vùng cổ trước

• Có động mạch cảnh nằm nông
• Ấn mạnh có thể gây phản xạ nguy hiểm
• Người cao tuổi có mảng xơ vữa càng nguy hiểm
• Là vùng cần tránh ấn mạnh
• Người thực hiện phải biết điều này

Đây là vùng mà người được đào tạo bài bản luôn biết phải tránh.

Vùng bụng

• Có nhiều cơ quan bên dưới
• Ấn mạnh có thể gây tổn thương
• Tránh khi vừa ăn no
• Tránh khi đang có bệnh ổ bụng
• Cần rất nhẹ tay

Ấn mạnh vùng bụng khi có bệnh lý ổ bụng chưa rõ là điều nên tránh.

Vùng cột sống

• Tránh ấn trực tiếp lên đốt sống
• Làm hai bên cột sống thay vì lên trên
• Cẩn thận với người loãng xương
• Cẩn thận với người có thoát vị đĩa đệm
• Báo ngay nếu đau lan xuống chân

Đau lan xuống chân trong lúc làm là dấu hiệu phải dừng ngay.

Người mang thai

• Một số vị trí được khuyến cáo tránh
• Không nằm sấp ở giai đoạn muộn
• Cần người có kinh nghiệm với thai kỳ
• Nói rõ tuổi thai
• Hỏi bác sĩ sản trước

Tư thế nằm cũng cần điều chỉnh chứ không chỉ là tránh vị trí nào.

Người có bệnh tim mạch

• Tránh các kỹ thuật gây thay đổi huyết áp mạnh
• Đứng dậy từ từ sau buổi làm
• Nói rõ tình trạng
• Báo nếu thấy khó thở hoặc đau ngực
• Hỏi bác sĩ tim mạch nếu bệnh nặng

Khó thở hoặc đau ngực trong lúc làm là lý do dừng và đi khám ngay.

Người tiểu đường

• Giảm cảm giác nên không thấy đau khi quá tay
• Da dễ tổn thương
• Lành chậm
• Kiểm tra da sau buổi làm
• Đặc biệt chú ý vùng bàn chân

Người giảm cảm giác không thể dựa vào cảm giác đau để báo hiệu quá tay.

Dấu hiệu cần đi khám sau buổi làm

• Đau tăng dần
• Tê bì hoặc yếu chi mới xuất hiện
• Bầm tím lớn bất thường
• Khó thở hoặc đau ngực
• Sưng nóng đỏ tại chỗ

Yếu chi mới xuất hiện sau buổi làm cần được khám ngay.

Về tổn thương do quá tay

• Bầm tím và tụ máu
• Rách cơ
• Gãy xương ở người loãng xương
• Tổn thương thần kinh
• Đều phòng được bằng lực phù hợp

Hầu hết tổn thương trong nhóm này đều do dùng lực quá mức.

Cách nghĩ thực tế

• Huyết khối tĩnh mạch sâu là chống chỉ định nghiêm trọng nhất
• Người loãng xương và dùng chống đông cần lực nhẹ hơn nhiều
• Vùng cổ trước và bụng cần đặc biệt cẩn thận
• Sốt hoặc nhiễm khuẩn là lý do hoãn buổi làm
• Tê bì hoặc yếu chi mới xuất hiện cần đi khám ngay

Nội dung này mang tính thông tin chung; hãy đi khám khi có dấu hiệu bất thường.

Câu hỏi thường gặp